راهنمای تصویری و قدم به قدم تغییر و تنظیم name server برای دامنههای ملی .ir و دامنههای بینالمللی
برای راهاندازی یک وبسایت، باید بعد از خرید هاست و ثبت دامنه، با تغییر نیمسرور دامنه، ارتباط دامین و هاست خود را برقرار کنید. این کار با تنظیم DNS ها یا همان Name Server دامنه قابل انجام است.
اگر در زمان خرید هاست از صباهاست، هر دو سرویس host و domain را باهم خریداری کنید، به صورت پیشفرض تنظیم نیمسرورها انجام خواهد شد. اگر در زمانی دیگر تصمیم به خرید دامنه جدید داشتید، باید به طور مجزا این کار را انجام دهید. در این مقاله آموزش تغییر name server دامنههای ملی و بینالمللی را توضیح میدهیم.
با خرید هاست و دامنه در صباهاست، تنظیم نیمسرورهای دامنه به صورت خودکار برای شما انجام میشود.
Name Server چیست و چه کاربردی دارد؟
Name Server ها وظیفه دارند که به رایانهها بگویند یک نام دامنه را در کجا پیدا کنند. زمانی که هاست و دامنه خریداری میکنید، برای ارتباط دامنه با هاست باید تنظیماتی اعمال کنید.
این تنظیمات همان نیمسرورها هستند که مشخص میکنند یک آدرس دامنه به چه آدرس IP اشاره کند. منظور از اشاره همان اتصال دامنه به IP سرور یا هاست شما است. بنابراین وقتی دامنهای به هاستی متصل میشود، امکان نمایش اطلاعات بارگذاریشده بر روی آن هاست را دارد.
ساختار نیمسرورها یا DNS ها به صورت زیر است:
- ns1.saba.host
- ns2.saba.host
این DNS ها بسته به شرکت هاستینگی که از آن هاست خود را خریداری کردهاید میتوانند با اسامی دیگری نیز باشند. اگر DNS های هاست خود را نمیدانید، از طریق پشتیبانی هاستینگ یا ایمیل اطلاعات سرویس هاست خود، آنها را پیدا کنید.
چرا و چه زمانی باید DNS دامنه را تغییر دهیم؟
به دو دلیل اصلی، نیاز به تغییر DNS پیدا میکنیم:
- اگر در حال تغییر شرکت ارائهدهنده خدمات میزبانی سایت خود باشیم. برای مثال از شرکتی دیگر، قصد انتقال هاست به هاستینگ جدید را داشته باشیم.
- اگر قصد اتصال دامنه به CDN هایی مانند Cloudflare را داشته باشیم. این CDN ها برای محافظت از وبسایتها در برابر حملات DDoS بسیار موثرند و در برخی مواقع میتوانند در افزایش سرعت بارگذاری سایت نیز موثر باشند.
بنابراین زمانی که سایت خود را به یک شرکت هاستینگ جدید منتقل میکنید، لازم است DNS های هاست جدید خریداریشده را بر روی دامنه سایتتان تنظیم کنید تا به هاست جدید متصل شود.
آموزش نحوه تغییر نیمسرور دامنه ملی
برای تغییر نیمسرور دامنههای ملی یا همان .ir به دو روش میتوانید اقدام کنید. روش اول از طریق ناحیه کاربری خود در هاستینگ، و روش دوم از طریق ورود به پنل ایرنیک. در ادامه هر دو روش را آموزش میدهیم:
تغییر نیمسرور دامنه ملی از طریق ناحیه کاربری
- وارد ناحیه کاربری خود در صباهاست به نشانی https://client.saba.host شوید.
- بعد از ورود مشخصات کاربری، وارد ناحیه کاربری خود میشوید. از منوی بالای صفحه، منوی دامنهها، زیرمنوی دامنههای من را انتخاب کنید.
- در صفحه مدیریت دامنهها، برای ورود به قسمت تنظیمات، روی آیکون آچار مقابل نام دامنه کلیک کنید.
- از پنل سمت راست صفحه، گزینه مدیریت نیمسرورها را انتخاب کنید.
- در صفحه بازشده، DNS های هاست خود را برای اتصال به دامنه وارد کنید.
- در آخر بعد از تنظیم نیمسرورها، روی دکمه تغییر نیمسرورها کلیک کنید تا تنظیمات ذخیره شود.
دقت داشته باشید، تنظیم کامل نیمسرورها برای دامنههای ملی بین ۴ ساعت تا ۲۴ ساعت ممکن است طول بکشد. ابتدا ping دامنه را چک کنید و زمانی که مطمئن شدید به IP هاست جدید reply میدهد، دامنه شما به خوبی متصل شده است.
تغییر نیمسرور دامنه ملی از طریق سامانه ایرنیک
برای تغییر نیمسرورهای دامنههای ملی، میتوانید از طریق سامانه ایرنیک نیز اقدام کنید. تمامی دامنههای ملی با پسوند .ir در این سامانه ثبت شدهاند.
- از طریق آدرس https://www.nic.ir/Login وارد ناحیه کاربری خود در این سامانه شوید.
- از منوی بالای صفحه، منوی دامنهها، زیرمنوی دامنههای من را انتخاب کنید.
- تمامی دامنههای ثبتشده در حساب کاربری در این قسمت مشاهده میشوند.
- دامنه مورد نظر را پیدا کرده، سپس روی لینک آبیرنگ "سامانهٔ نام دامنه (DNS)" کلیک کنید تا به قسمت تنظیم نیمسرورها وارد شوید.
- بعد از ورود DNS های جدید در دو فیلد اول، روی دکمه ویرایش ردیفهای کارگزاری نام و میزبانی دامنه کلیک کنید تا تنظیمات ذخیره شوند.
در این روش نیز مشابه روش اول، تنظیم کامل نیمسرورها بین ۴ تا ۲۴ ساعت ممکن است طول بکشد.
آموزش نحوه تغییر نیمسرور دامنه بینالمللی
برای تغییر نیمسرور دامنههای بینالمللی، باید از طریق ناحیه کاربری خود در هاستینگ اقدام کنید. روش انجام مشابه مراحل قبلی برای دامنههای ملی از طریق ناحیه کاربری است. تنها تفاوت این است که از لیست دامنههای ثبتشده، دامنه بینالمللی خود را برای تنظیم DNS انتخاب میکنید.
برای دامنههای بینالمللی مثل .com، .net، .org، زمان propagation معمولاً بین ۲۴ تا ۴۸ ساعت است. در طول این مدت ممکن است از برخی مکانها به سایت دسترسی داشته باشید و از برخی نه. این کاملاً طبیعی است.
نحوه بررسی وضعیت تغییر DNS
بعد از تغییر نیمسرورها، میتوانید از ابزارهای زیر برای بررسی وضعیت propagation استفاده کنید:
- Ping: از Command Prompt دستور
ping yourdomain.comرا اجرا کنید. اگر IP مقصد همان IP هاست جدید شما است، تنظیمات اعمال شده. - nslookup: دستور
nslookup yourdomain.comنیمسرور فعلی و IP اشارهشده را نشان میدهد. - سایتهای آنلاین: سایتهایی مثل
whatsmydns.netیاdnschecker.orgوضعیت propagation را از مکانهای مختلف دنیا نشان میدهند.
از این ابزارها استفاده کنید تا از تکمیل فرآیند تغییر نیمسرور مطمئن شوید قبل از اینکه شروع به آپلود فایلهای سایت کنید.
تفاوت بین تغییر نیمسرور و تغییر A Record
دو روش متداول برای اتصال دامنه به هاست وجود دارد که اغلب با هم اشتباه گرفته میشوند:
- تغییر نیمسرور (Name Server): در این روش مدیریت کامل DNS دامنه به هاستینگ جدید منتقل میشود. هاستینگ نیمسرورهای خود را ارائه میدهد و شما آنها را در ثبار دامنه وارد میکنید. تمام رکوردهای DNS (A, MX, CNAME, TXT و غیره) از این پس در سرور DNS هاستینگ مدیریت میشوند.
- تغییر A Record: در این روش نیمسرورها دست نخورده میمانند (مثلاً Cloudflare یا ثبار دامنه مدیریت DNS را دارد)، اما فقط رکورد A که IP هاست را مشخص میکند به آدرس IP جدید تغییر میدهید. این روش تغییر انتخابیتر است و ایمیل و سایر سرویسهایی که به DNS وابستهاند را تحت تأثیر قرار نمیدهد.
اگر تمام سرویسها (ایمیل، CDN و غیره) روی همان هاستینگ است، تغییر نیمسرور راحتتر است. اما اگر ایمیل را از سرویس دیگری مثل Google Workspace دریافت میکنید و فقط هاست وب را تغییر میدهید، بهتر است فقط A Record را تغییر دهید تا رکورد MX ایمیلتان دست نخورد.
انواع رکوردهای DNS که باید بشناسید
در کنار نیمسرور، رکوردهای DNS دیگری هم وجود دارند که کاربردهای مشخصی دارند. آشنایی با آنها کمک میکند مشکلات DNS را سریعتر حل کنید:
| نوع رکورد | کاربرد | مثال |
|---|---|---|
| A Record | اتصال دامنه به آدرس IPv4 | example.com → 1.2.3.4 |
| AAAA Record | اتصال دامنه به آدرس IPv6 | example.com → 2001:db8::1 |
| CNAME Record | اتصال یک دامنه به دامنه دیگر | www.example.com → example.com |
| MX Record | مشخصکردن سرور ایمیل | mail.example.com priority 10 |
| TXT Record | اطلاعات متنی (SPF، DKIM، تأیید گوگل) | v=spf1 include:gmail.com ~all |
| NS Record | نیمسرورهای دامنه | ns1.saba.host |
نکات مهم قبل از تغییر نیمسرور
قبل از اینکه نیمسرورها را تغییر دهید، این موارد را بررسی کنید:
- لیست رکوردهای DNS فعلی: از تمام رکوردهای DNS فعلی دامنه (A، MX، CNAME، TXT) اسکرینشات یا یادداشت بگیرید. بعد از انتقال نیمسرور، ممکن است بعضی رکوردها باید دوباره در هاستینگ جدید تنظیم شوند.
- وضعیت ایمیل: اگر از ایمیل روی همان دامنه استفاده میکنید، مطمئن شوید رکوردهای MX و SPF را در هاستینگ جدید هم تنظیم میکنید.
- TTL را کاهش دهید: چند ساعت قبل از تغییر نیمسرور، TTL رکوردها را از مقدار پیشفرض (معمولاً ۸۶۴۰۰ ثانیه = ۱ روز) به ۳۰۰ ثانیه کاهش دهید. این کار تغییرات را سریعتر به اثر میرساند.
- زمانبندی مناسب: تغییر نیمسرور را در ساعات کمترافیک سایت انجام دهید. بررسی کنید آیا برنامهریزی خاصی دارید که قطعی سایت آسیب بزند.
- بکآپ بگیرید: قبل از تغییر نیمسرور و انتقال محتوا به هاست جدید، یک بکآپ کامل از فایلها و دیتابیس بگیرید.
تأیید اعمال تغییرات نیمسرور
بعد از تغییر نیمسرور و گذشت چند ساعت، این مراحل را برای تأیید اعمال تغییرات انجام دهید:
- Command Prompt یا Terminal را باز کنید.
- دستور زیر را اجرا کنید تا IP فعلی دامنه را ببینید:
nslookup yourdomain.comاگر IP نمایشدادهشده همان IP هاست جدید شما است، تنظیمات موفق بوده. همچنین میتوانید دامنه را Ping کنید:
ping yourdomain.comاگر IP مقصد در پاسخ Ping با IP هاست جدید مطابقت دارد، نیمسرورها با موفقیت اعمال شدهاند. برای بررسی اینکه این تغییر از تمام نقاط دنیا قابل مشاهده است، از سایت whatsmydns.net استفاده کنید.
سوالات متداول
آیا در زمان تغییر نیمسرور، سایت قطع میشود؟
در اکثر موارد بله، یک قطعی کوتاه یا نوسان در دسترسی وجود دارد. به همین دلیل بهتر است تغییر نیمسرور را در ساعات کمترافیک (مثل بامداد) انجام دهید. برای کاهش مدت قطعی، قبل از تغییر نیمسرور، TTL رکوردهای DNS را به مقدار کمتری کاهش دهید (مثلاً به ۳۰۰ ثانیه).
چطور بفهمم نیمسرورهای فعلی دامنهام چیست؟
میتوانید از طریق ابزارهای آنلاین مثل whois.domaintools.com یا با اجرای دستور whois yourdomain.com در محیط خطفرمان، نیمسرورهای فعلی دامنه را مشاهده کنید.
اگر نیمسرور اشتباه وارد کردم چطور برگردم؟
به همان روشی که نیمسرورها را تغییر دادید، میتوانید آنها را به مقادیر قبلی بازگردانید. اما توجه داشته باشید که این بازگشت هم زمان میبرد (۴ تا ۴۸ ساعت).
جمعبندی
تغییر نیمسرور دامنه کار سختی نیست اما از اهمیت بالایی برخوردار است. اگر از DNS های اشتباه استفاده کنید میتواند قطعی طولانیمدتی برای سایت شما رقم بزند. بنابراین در زمان تغییر نیمسرورها، تمامی مراحل به خصوص وارد کردن DNS ها را با دقت انجام دهید. بعد از تغییر، با استفاده از ابزارهای ping و nslookup وضعیت اعمال تغییرات را بررسی کنید.
امیدواریم این مقاله برایتان مفید بوده باشد. اگر سوالی دارید که پاسخش را پیدا نکردید، در قسمت کامنتها مطرح کنید، کارشناسان ما در کمتر از چند دقیقه پاسخ خواهند داد.
این مقاله را با دوستان خود به اشتراک بگذارید.
